# Monolit vs Mikroservisler

Adres: https://softwaredictionary.org/tr/karsilastirma/monolith-vs-microservices
Son güncelleme: 2026-09-30

Kısaca: Monolit tek birim olarak dağıtılan, kurması ve çalıştırması basit bir uygulamadır; mikroservisler ise onu bağımsız dağıtılıp ölçeklenen küçük servislere böler.

## Monolit ile mikroservisler arasındaki fark nedir?

Monolit, kullanıcılar, siparişler ve ödemeler gibi özelliklerinin tek bir kod tabanında yaşadığı ve tek bir birim olarak birlikte dağıtıldığı bir uygulamadır. Mikroservis mimarisi ise bu özellikleri ayrı servislere böler; her servisin kendi kod tabanı, çoğu zaman kendi veritabanı ve kendi dağıtımları vardır ve birbirleriyle ağ üzerinden API'ler ya da mesajlarla haberleşirler.

Fark, sınırların nerede uygulandığıdır. Monolitte modüller birbirini sıradan fonksiyonlar olarak çağırır; bu yüzden geliştirme, test ve hata ayıklama basittir, ama bir değişiklik uygulamanın tamamını yeniden dağıtmak demektir ve tüm parçalar birlikte ölçeklenir. Mikroservisler ekiplerin her servisi bağımsız yayımlamasına ve ölçeklemesine izin verir; bunun bedeli, başarısız olabilen ağ çağrıları, servislere dağılmış veri ve çalıştırılacak çok daha fazla altyapıdır.

Başarılı sistemlerin çoğu monolit olarak başlar ve servisleri yalnızca bir parçanın farklı ölçeklenmesi gerektiği ya da birçok ekibin birbirinin işine engel olması gibi net bir ihtiyaç ortaya çıktığında ayırır. Orta yol olan modüler monolit, tek dağıtımı korur ama katı iç sınırlar uygular; bu da sonradan bölmeyi kolaylaştırır.

Sık yapılan bir yanlış, mikroservislerin kendiliğinden daha modern ya da ölçeklenebilir olduğu düşüncesidir. Monolit, bir yük dengeleyicinin arkasında birçok kopya çalıştırarak yatay ölçeklenebilir; sınırları belirsiz bir sistemi bölmek ise çoğu zaman dağıtık bir monolit üretir: mikroservislerin bütün karmaşıklığı, hiçbir bağımsızlığı olmadan.

| Özellik | Monolit | Mikroservisler |
| --- | --- | --- |
| Yapı | Tek kod tabanı ve tek dağıtılabilir birim | Her biri kendi başına dağıtılan çok sayıda küçük servis |
| Dağıtım | Uygulamanın tamamı bir seferde yayımlanır | Her servis bağımsız yayımlanır |
| Ölçekleme | Daha fazla kopya çalıştırarak uygulamanın tamamını ölçekleyin | Yalnızca ihtiyacı olan servisleri ölçekleyin |
| İletişim | Süreç içi fonksiyon çağrıları | HTTP, gRPC ya da mesajlaşma üzerinden ağ çağrıları |
| Veri | Genellikle paylaşılan tek bir veritabanı | Çoğu zaman servis başına ayrı bir veritabanı |
| Operasyonel karmaşıklık | Düşük: derlenecek, izlenecek ve hatası ayıklanacak tek uygulama | Yüksek: servis keşfi, izleme (tracing), yeniden denemeler ve birçok boru hattı |
| En uygun olduğu yer | Küçük ekipler, yeni ürünler ve basit alanlar | Çok sayıda ekibi olan ve alanları iyi anlaşılmış büyük kuruluşlar |

## Monolit şu durumlarda doğru seçim

- Ekibiniz küçük ya da ürün hâlâ şeklini buluyor.
- Geliştirmek, test etmek ve dağıtmak için en basit yolu istiyorsunuz.
- Alanın parçaları arasındaki sınırlar henüz net değil.

## Mikroservisler şu durumlarda doğru seçim

- Birçok ekibin birbirini engellemeden bağımsız yayımlaması gerekiyor.
- Sistemin parçalarının ölçekleme ya da güvenilirlik ihtiyaçları çok farklı.
- Dağıtık sistemleri çalıştıracak araçlara ve deneyime sahipsiniz.

## Sık sorulan sorular

**Mikroservisler, monolitten daha mı iyi?**

Genel olarak hiçbiri diğerinden iyi değildir. Mikroservisler büyük kuruluşların ekipleri ve bileşenleri bağımsız ölçeklemesine yardımcı olur; monolit ise küçük ekipler ve erken ürünler için daha basit ve geliştirmesi daha hızlıdır.

**Modüler monolit nedir?**

Modüler monolit, net arayüzlerle iyi ayrılmış modüllere bölünmüş tek bir dağıtılabilir uygulamadır; ağ ve operasyon yükü olmadan mikroservislerin yapısının büyük kısmını sunar.

**Monolitten mikroservislere ne zaman geçilmeli?**

Ekiplerin birbirinin sürümlerini engellemesi ya da bir bileşenin tek başına ölçeklenmesi gerekmesi gibi belirli bir sorun ortaya çıktığında. Birçok ekip strangler fig deseniyle her seferinde bir servis ayırarak kademeli olarak geçer.

---

Software Dictionary: https://softwaredictionary.org/tr · https://softwaredictionary.org/tr/llms.txt