# CIDR (Sınıfsız Alanlar Arası Yönlendirme)

Adres: https://softwaredictionary.org/tr/terimler/cidr
Kategori: Ağlar
Son güncelleme: 2026-10-03
Okunuşu: saydır

Kısaca: CIDR (Classless Inter-Domain Routing), bir IP aralığını 10.0.0.0/16 gibi bir adres ve önek uzunluğu olarak yazar; önek, ağı tanımlayan baştaki bit sayısıdır.

## CIDR gösterimi nedir?

1993'ten önce IPv4 adresleri sabit sınıflar hâlinde dağıtılıyordu: A sınıfı ağlarda yaklaşık 16 milyon, B sınıfında yaklaşık 65 bin, C sınıfında 256 adres vardı. Çoğu kuruluşun bunların arasında bir şeye ihtiyacı vardı; bu da çok büyük sayıda adresin boşa gitmesine yol açtı. CIDR, sınıfların yerine her uzunlukta önekler getirdi; böylece ağlar ihtiyaca göre boyutlandırılabiliyor.

`192.168.1.0/24` içinde `/24`, 32 bitin ilk 24'ünün ağ kısmı olduğu ve cihazlara 8 bit kaldığı anlamına gelir: klasik bir alt ağda 254'ü cihazlar için kullanılabilen 256 adres. Her adım boyutu iki katı değiştirir: bir `/16` 65.536 adrese, bir `/28` 16 adrese sahiptir; bir `/32` ise tek bir adrestir. Aynı gösterim, olağan alt ağın `/64` olduğu IPv6 için de çalışır.

CIDR altyapı işlerinin her yerindedir. Bulut sanal ağları ve alt ağları CIDR blokları olarak tanımlanır, güvenlik duvarı ve security group kuralları `203.0.113.0/24` gibi aralıklardan gelen trafiğe izin verir, Kubernetes de pod ve servis aralıklarını aynı şekilde atar. Yönlendiriciler ayrıca birçok küçük rotayı daha kısa tek bir önekte toplar; bu da internet yönlendirme tablolarını yönetilebilir tutar.

Sık yapılan bir yanlış, CIDR bloklarının herhangi bir yerden başlayabileceğini düşünmektir. Ağ adresinin önekle hizalı olması gerekir: `10.0.0.0/16` geçerlidir, `10.0.5.0/16` ise aslında yanlış yazılmış aynı bloktur. Çakışmayan aralıkları erken planlamak da önemlidir, çünkü aynı özel aralığı kullanan iki ağı sonradan birbirine bağlamak zahmetlidir.

## Önemli noktalar

- CIDR bir aralığı bir adres ve /24 gibi bir önek uzunluğu olarak yazar.
- Önek, ağı tanımlayan baştaki bit sayısıdır.
- Bir /24'te 256, bir /16'da 65.536 adres vardır; bir /32 tek bir adrestir.
- 1993'te sabit adres sınıflarının yerini aldı.
- Bulut ağları, güvenlik duvarı kuralları ve Kubernetes CIDR blokları kullanır.

## Örnek: CIDR aralıklarını hesaplamak

```python
import ipaddress

vpc = ipaddress.ip_network("10.0.0.0/16")
print(vpc.num_addresses)                  # 65536

# Split the VPC into /24 subnets
subnets = list(vpc.subnets(new_prefix=24))
print(subnets[0], subnets[1], len(subnets))   # 10.0.0.0/24 10.0.1.0/24 256

web = ipaddress.ip_network("10.0.1.0/24")
print(web.netmask, web[1], web[-2])       # 255.255.255.0 10.0.1.1 10.0.1.254

print(ipaddress.ip_address("10.0.1.77") in web)   # True
```

## Sık sorulan sorular

**Bir IP adresindeki /24 ne demek?**

İlk 24 bitin ağ öneki olduğu demektir; 255.255.255.0 alt ağ maskesiyle aynı şeydir. Kalan 8 bit blokta 256 adres verir.

**Bir CIDR bloğunda kaç adres vardır?**

Geriye kalan bit sayısı kadar ikinin kuvveti. IPv4 için bu 2^(32 − önek) eder: bir /24'te 256, bir /20'de 4.096, bir /16'da 65.536 adres vardır.

**CIDR ile alt ağ maskesi arasındaki fark nedir?**

Aynı şeyi farklı biçimlerde ifade ederler. 255.255.255.0 alt ağ maskesi de /24 öneki de ilk 24 bitin ağ olduğunu söyler. CIDR gösterimi daha kısadır ve IPv6 için de kullanılır.

---

Software Dictionary: https://softwaredictionary.org/tr · https://softwaredictionary.org/tr/llms.txt