# Grafana

Adres: https://softwaredictionary.org/tr/terimler/grafana
Kategori: DevOps ve Bulut
Son güncelleme: 2026-10-03
Okunuşu: grafana

Kısaca: Grafana; birçok veri kaynağındaki metrik, log ve izleri tek yerde canlı grafiklere ve uyarılara dönüştüren panolar kurmaya yarayan açık kaynaklı bir araçtır.

## Grafana nedir?

Grafana ilk olarak 2014'te yayımlandı ve Grafana Labs tarafından geliştiriliyor. Kendisi veri toplamaz ya da saklamaz; Prometheus, Loki, Elasticsearch, PostgreSQL, MySQL, InfluxDB ya da bulut izleme servisleri gibi veri kaynaklarına bağlanır, onlara sorgu çalıştırır ve sonuçları gösterir.

Bir pano (dashboard), panellerden oluşan bir sayfadır: istek oranlarının çizgi grafikleri, disk alanı için göstergeler, yavaş sorguların tabloları, yanıt sürelerinin ısı haritaları ya da trafik haritaları. Üstteki değişkenler tek bir panonun ortamlar ya da servisler arasında geçiş yapmasını sağlar; farklı kaynaklardan gelen paneller de yan yana durabilir, örneğin aynı dakika için Prometheus'tan metrikler ile Loki'den log'lar.

Grafana uyarıları da yönetir: kurallar veriyi denetler ve insanlara e-posta, Slack, PagerDuty ve diğer kanallardan haber verir. Ekipler panoları JSON olarak paylaşır, Git'te tutar ve Kubernetes ya da Nginx gibi yaygın sistemler için topluluğun hazırladığı binlerce panoyu içe aktarır.

Sık yapılan bir yanlış, Grafana'nın tek başına bir izleme sistemi olduğu düşüncesidir. O, görselleştirme katmanıdır; arkasında bir veri kaynağı yoksa gösterecek hiçbir şey yoktur. Metrikler için Prometheus, log'lar için Loki ve izler için Tempo ile birlikte popüler bir açık kaynak gözlemlenebilirlik (observability) yığını oluşturur.

## Önemli noktalar

- Grafana, mevcut veri kaynaklarından panolar ve uyarılar kurar.
- Prometheus'a, Loki'ye, Elasticsearch'e, SQL veritabanlarına ve daha fazlasına bağlanır.
- Farklı kaynaklardan gelen paneller tek bir panoda birleştirilebilir.
- Panolar JSON olarak saklanır; paylaşılabilir ya da Git'te tutulabilir.
- Veriyi görselleştirir ama toplamaz.

## Örnek: Bir Prometheus veri kaynağını tanımlamak

```yaml
# grafana/provisioning/datasources/prometheus.yml
apiVersion: 1
datasources:
  - name: Prometheus
    type: prometheus
    url: http://prometheus:9090
    isDefault: true

# A panel can then plot, for example:
# sum(rate(http_requests_total[5m])) by (status)
```

## Sık sorulan sorular

**Grafana veri saklar mı?**

Büyük ölçüde hayır. Grafana panoları, kullanıcıları ve ayarları saklar; ama gösterdiği metrikler, log'lar ve izler sorguladığı Prometheus ya da Loki gibi veri kaynaklarında kalır.

**Grafana ücretsiz mi?**

Evet. Grafana, AGPLv3 lisansıyla açık kaynaklıdır ve kendi sunucunuzda ücretsiz çalıştırılabilir. Grafana Labs ayrıca ücretsiz katmanı olan, barındırılan Grafana Cloud'u ve bir kurumsal sürüm sunar.

**Grafana Loki nedir?**

Grafana Labs'in, tam metin yerine yalnızca etiketleri indeksleyen ve bu sayede işletmesi ucuz olan log depolama sistemidir. Grafana, log'ları metriklerin yanında göstermek için onu sorgular.

---

Software Dictionary: https://softwaredictionary.org/tr · https://softwaredictionary.org/tr/llms.txt
