# IP Adresi (İnternet Protokolü Adresi)

Adres: https://softwaredictionary.org/tr/terimler/ip-address
Kategori: Ağlar
Son güncelleme: 2026-09-30
İngilizcesi: IP Address
Okunuşu: ay-pi edres

Kısaca: IP adresi, ağdaki her cihaza verilen ve verinin o cihaza yönlendirilmesini sağlayan sayısal bir etikettir; bir evin posta adresine benzer.

## IP adresi nedir?

IP adresi, İnternet Protokolü kullanarak bir ağa bağlanan her cihaza (dizüstü bilgisayar, telefon, sunucu ya da yönlendirici gibi) verilen benzersiz bir tanımlayıcıdır. Diğer makinelere verinin nereye gönderileceğini ve gelen verinin nereden geldiğini söyler. IP adresleri olmasaydı internetteki bilgisayarların birbirini bulmasının hiçbir yolu olmazdı.

Bugün iki sürüm kullanılmaktadır. IPv4 adresleri 32 bitlik sayılardır ve `192.168.1.10` gibi dört ondalık bölüm olarak yazılır; bu da yaklaşık 4,3 milyar adrese izin verir. IPv6 adresleri ise 128 bitlik sayılardır, `2001:db8::1` gibi onaltılık düzende yazılır ve dünyada IPv4 adreslerinin tükenmesi nedeniyle geliştirilmiştir. Yönlendiriciler her paketteki hedef IP adresini okur ve paketi adım adım hedefine doğru iletir.

IP adresini bir sokak adresi gibi düşünebilirsiniz: postane evde kimin yaşadığıyla değil, mektubun nereye teslim edileceğiyle ilgilenir. Adresler genel (internetten erişilebilen) ya da özel olabilir; `10.0.0.5` veya `192.168.0.2` gibi özel adresler yalnızca ev ya da ofis ağı içinde çalışır. Ağ adresi çevirisi (NAT) kullanan bir yönlendirici, birçok özel cihazın tek bir genel adresi paylaşmasını sağlar.

IP adresleri sık sık alan adlarıyla karıştırılır. `example.com` gibi bir alan adı insanlar için kolay bir etikettir ve DNS bunu bilgisayarların gerçekte kullandığı IP adresine çevirir. IP adresi, yalnızca yerel ağda kullanılan ve bir ağ kartının donanım tanımlayıcısı olan MAC adresinden de farklıdır.

## Önemli noktalar

- IP adresi, ağdaki bir cihazı tanımlar; böylece veri o cihaza yönlendirilebilir.
- IPv4, `192.168.1.10` gibi 32 bitlik; IPv6 ise `2001:db8::1` gibi 128 bitlik adresler kullanır.
- Özel adresler yalnızca yerel ağ içinde çalışır; genel adreslere internetten erişilebilir.
- DNS, insanların kolayca okuyabildiği alan adlarını IP adreslerine çevirir.
- Birçok cihaz IP adresini otomatik olarak alır, bu yüzden adres zamanla değişebilir.

## Örnek: Komut satırında IP adresleriyle çalışmak

```bash
# Show the IP addresses of this machine (Linux)
ip addr show

# Look up the IP address behind a domain name
dig +short example.com

# Check whether a device on the local network is reachable
ping -c 3 192.168.1.1
```

## Sık sorulan sorular

**IPv4 ile IPv6 arasındaki fark nedir?**

IPv4 32 bitlik adresler kullanır ve yaklaşık 4,3 milyar benzersiz adrese izin verir; IPv6 ise 128 bitlik adresler kullanır ve çok daha fazlasına izin verir. IPv6, IPv4 adresleri tükendiği için geliştirildi ve bugün çoğu ağ ikisini de destekliyor.

**Genel IP adresi ile özel IP adresi arasındaki fark nedir?**

Genel IP adresine internetten erişilebilir ve dünya genelinde benzersizdir. `192.168.1.20` gibi özel bir IP adresi yalnızca yerel ağ içinde kullanılır; trafik dışarı çıkarken yönlendirici onu genel bir adrese çevirir.

**İki cihaz aynı IP adresine sahip olabilir mi?**

Aynı ağda aynı anda olamaz, çünkü veri hangi cihaza ulaşacağını bilemezdi. Ancak `192.168.1.2` gibi aynı özel adres, birbirinden ayrı milyonlarca ev ağında yeniden kullanılır.

## Kaynaklar

- [RFC 791: Internet Protocol](https://www.rfc-editor.org/rfc/rfc791.html)
- [RFC 8200: Internet Protocol, Version 6 (IPv6) Specification](https://www.rfc-editor.org/rfc/rfc8200.html)

---

Software Dictionary: https://softwaredictionary.org/tr · https://softwaredictionary.org/tr/llms.txt