# Port

Adres: https://softwaredictionary.org/tr/terimler/network-port
Kategori: Ağlar
Son güncelleme: 2026-09-30
Türkçe karşılığı: bağlantı noktası

Kısaca: Port, bir cihazdaki belirli bir programı ya da hizmeti tanımlayan, 0 ile 65535 arasında bir sayıdır; IP adresine gelen trafik böylece doğru uygulamaya ulaşır.

## Ağ iletişiminde port nedir?

Ağ iletişiminde port, bir bilgisayarda çalışan belirli bir programı ya da hizmeti tanımlayan sayıdır. IP adresi veriyi doğru makineye ulaştırır, port numarası ise o makinedeki doğru uygulamaya götürür. Port numaraları 0 ile 65535 arasındadır ve hem TCP hem de UDP tarafından kullanılır.

Bir sunucu programı başladığında bir portu dinler; örneğin bir web sunucusu `443` numaralı portta bekler. Ona bağlanan istemci kendi geçici portunu (ephemeral port) kullanır; böylece her bağlantı, iki IP adresinin ve iki portun birleşimiyle tanımlanır. 0 ile 1023 arasındaki portlar yaygın hizmetler için ayrılmış iyi bilinen (well-known) portlardır; örneğin SSH için `22`, DNS için `53`, HTTP için `80` ve HTTPS için `443`.

IP adresini bir apartmanın sokak adresi, portu ise daire numarası olarak düşünün. Postacı mektubu binaya ulaştırır, mektubu kimin alacağına ise daire numarası karar verir. Geliştiriciler portlarla sürekli karşılaşır; örneğin yerel bir geliştirme sunucusu `localhost:3000` adresinde çalıştığında ya da bir güvenlik duvarı kuralı yalnızca `443` numaralı porta izin verdiğinde.

Ağ portu, bir cihazdaki USB ya da Ethernet soketi gibi fiziksel bir port değildir; ağ portu tamamen yazılımdaki bir sayıdır. Aynı sözcük, bir yazılımı başka bir platformda çalışacak şekilde uyarlamak için de kullanılır, ancak bunun konuyla ilgisi yoktur. Belirli bir port ve adreste aynı anda yalnızca tek bir program dinleyebilir; bu yüzden ikinci bir programı başlatmak `EADDRINUSE` (adres zaten kullanımda) gibi hatalarla başarısız olur.

## Önemli noktalar

- Port numarası, bir cihazdaki belirli bir programı ya da hizmeti tanımlar.
- Port numaraları 0 ile 65535 arasındadır; TCP ve UDP'nin her birinin kendi port kümesi vardır.
- İyi bilinen portlar arasında `22` (SSH), `53` (DNS), `80` (HTTP) ve `443` (HTTPS) bulunur.
- Bir bağlantı; kaynak IP, kaynak port, hedef IP ve hedef port ile tanımlanır.
- Aynı port ve adreste aynı anda yalnızca bir program dinleyebilir.

## Örnek: Bir portu dinlemek ve ona bağlanmak

```bash
# Start a simple web server listening on port 8000
python3 -m http.server 8000

# In another terminal, send a request to that port
curl http://localhost:8000/

# List programs listening on TCP ports (Linux)
ss -tlnp
```

## Sık sorulan sorular

**IP adresi ile port arasındaki fark nedir?**

IP adresi ağdaki bir cihazı, port ise o cihazdaki belirli bir programı ya da hizmeti tanımlar. `192.168.1.10:443` örneğindeki gibi birlikte kullanıldıklarında tam olarak bir hedefi gösterirler.

**localhost:3000 ne anlama gelir?**

`localhost` kendi bilgisayarınızı, `3000` ise çoğunlukla bir geliştirme sunucusu olan bir programın dinlediği portu ifade eder. Bu adresi tarayıcıda açmak, makinenizdeki o programa bağlanmak demektir.

**Bir portun açık olması ne demektir?**

Açık bir portu dinleyen bir program vardır ve güvenlik duvarı trafiğin ona ulaşmasına izin verir. Kullanılmayan portları kapatmak, bir saldırganın makineye ulaşabileceği yolların sayısını azaltır.

---

Software Dictionary: https://softwaredictionary.org/tr · https://softwaredictionary.org/tr/llms.txt
