# SDLC (Yazılım Geliştirme Yaşam Döngüsü)

Adres: https://softwaredictionary.org/tr/terimler/software-development-life-cycle
Kategori: Ekipler ve Süreç
Son güncelleme: 2026-10-03
Okunuşu: es di el si

Kısaca: Yazılım geliştirme yaşam döngüsü (SDLC), bir yazılımın geçtiği aşamalar dizisidir: planlama, tasarım, geliştirme, test, yayın ve bakım.

## Yazılım geliştirme yaşam döngüsü (SDLC) nedir?

Yöntemi ne olursa olsun her yazılım aynı türden işlerden geçer. Planlama neyin ve neden geliştirileceğine karar verir; gereksinimler ne yapması gerektiğini anlatır; tasarım nasıl yapılacağına karar verir; gerçekleştirim (implementation) kodu yazar; test onu kontrol eder; dağıtım onu kullanıcılara sunar; bakım da kullanımda olduğu sürece hataları düzeltir, bağımlılıkları günceller ve özellik ekler; bu da genellikle en uzun aşamadır.

SDLC modelleri bu aşamaları düzenleme biçimlerinde ayrışır. Şelale (waterfall) modeli onları bir kez, sırayla çalıştırır. V modeli her tasarım aşamasını eşleşen bir test aşamasıyla eşler. Yinelemeli (iterative) ve spiral modeller döngüyü turlar hâlinde tekrarlayarak riski adım adım azaltır. Scrum gibi çevik yöntemler bütün aşamalardan birkaç haftalık kısa yinelemelerde geçer ve her seferinde çalışan yazılım teslim eder; DevOps da döngüyü sürekli teslimata ve operasyona uzatır.

Kuruluşlar işi öngörülebilir ve denetlenebilir kılmak için SDLC'yi resmîleştirir: gereksinimleri kim onaylar, yayından önce hangi incelemeler yapılır, değişiklikler nasıl izlenir. Güvenli SDLC (secure SDLC) her aşamaya güvenlik faaliyetleri ekler: tasarım sırasında tehdit modelleme, gerçekleştirim sırasında statik analiz, yayından önce sızma testi ve bakım sırasında yama.

Sık yapılan bir yanlış, SDLC'nin şelale modelinin başka bir adı olduğunu düşünmektir. Aşamaların kendisini anlatır; her yaklaşım bunları bir biçimde kapsar; modeller yalnızca sıralarında, büyüklüklerinde ve ne sıklıkla tekrarlandıklarında ayrışır. Bir model seçmek, süreci projenin riskine, belirsizliğine ve geri bildirim ihtiyacına uydurmakla ilgilidir.

## Önemli noktalar

- SDLC, bir yazılımın geçtiği aşamalar dizisidir.
- Aşamalar: planlama, gereksinimler, tasarım, gerçekleştirim, test, dağıtım, bakım.
- Şelale, V modeli, spiral ve çevik yöntemler aşamaları farklı düzenler.
- Bakım genellikle en uzun ve en pahalı aşamadır.
- Güvenli SDLC her aşamaya güvenliği yerleştirir.

## Sık sorulan sorular

**SDLC'nin aşamaları nelerdir?**

Genellikle: planlama, gereksinim analizi, tasarım, gerçekleştirim (kodlama), test, dağıtım ve bakım. Bazı modeller bunları birleştirir ya da böler, ama aynı iş her zaman yer alır.

**Çevik (agile) bir SDLC modeli mi?**

Evet. Scrum ve Kanban gibi çevik yaklaşımlar, her aşamayı bütün proje için bir kez tamamlamak yerine SDLC'yi sık geri bildirimli, kısa ve tekrarlanan yinelemelerle düzenlemenin yollarıdır.

**Güvenli SDLC nedir?**

Güvenlik gereksinimlerinden ve tehdit modellemeden güvenli kod incelemesine, güvenlik testine ve yayından sonraki açık yönetimine kadar güvenlik faaliyetlerinin her aşamanın parçası olduğu bir yazılım geliştirme yaşam döngüsüdür.

---

Software Dictionary: https://softwaredictionary.org/tr · https://softwaredictionary.org/tr/llms.txt